حسین تراب‌نژاد با انتقاد از روند تولید آثار نمایشی درباره جنگ اخیر، تأکید کرد که تولیدات شتاب‌زده تلویزیونی و نمایش خانگی نتوانسته‌اند تأثیرگذاری لازم را داشته باشند و در شرایط فعلی، مستندها ظرفیت بسیار بیشتری برای روایت واقعیت‌های جنگ دارند.

فیلمنامه‌نویس سینما و تلویزیون درباره نقش هنرمند در شرایط بحران اظهار داشت: نقش هر هنرمند به ماهیت هنری که در آن فعالیت می‌کند بستگی دارد. برخی هنرها در لحظه بحران قابلیت اثرگذاری بیشتری دارند؛ همان‌گونه که نقاشی‌های دیواری میرفتاح یا اشعار افشین علاء توانستند در مدت کوتاهی با مخاطبان ارتباط برقرار کنند و تأثیرگذار باشند.

وی با اشاره به تولیدات تصویری مرتبط با جنگ افزود: در شرایط فعلی نمی‌توان انتظار داشت آثار سینمایی و تلویزیونی در مدت کوتاه به نتیجه مطلوب برسند، زیرا این آثار برای شکل‌گیری و تأثیرگذاری نیازمند زمان، تأمل و عمق هستند. متأسفانه مدیریت فرهنگی در حوزه سینما و تلویزیون به جای توجه به کیفیت، تولید فله‌ای را در اولویت قرار داده و همین مسئله باعث شده خروجی‌ها از استاندارد مطلوب فاصله بگیرند.

تراب‌نژاد تصریح کرد: به اعتقاد من، مجموعه‌های اپیزودیک تولیدشده درباره جنگ، به اندازه چند شعر اثرگذار نبودند. در حوزه تصویر، بهتر بود تمرکز بر تولید مستند قرار می‌گرفت؛ زیرا مستند هم زودبازده است و هم امکان ثبت واقعیت‌های جنگ را در همان زمان وقوع حوادث فراهم می‌کند.

وی ادامه داد: تخریب شهرها، فعالیت نیروهای امدادی، روایت خانواده‌های داغدار و واقعیت‌های میدانی، ظرفیت‌هایی هستند که باید در قالب مستند ثبت شوند. این آثار علاوه بر تأثیرگذاری فوری، می‌توانند بعدها به منابع ارزشمند برای پژوهشگران و حتی الهام‌بخش آثار نمایشی تبدیل شوند.

این فیلمنامه‌نویس با انتقاد از رویکرد موجود در تولید آثار مستند گفت: حتی در تولید مستندهای مربوط به تشییع رهبر شهید نیز بیشتر از کارگردانان سینمای داستانی استفاده شد، در حالی که مستندسازان حرفه‌ای و باتجربه بسیاری در کشور حضور دارند که می‌توانستند روایت‌های دقیق‌تر و ماندگارتری خلق کنند.

تراب‌نژاد درباره کارکرد آثار هنری در شرایط جنگ اظهار داشت: حداقل انتظار از هنر این است که واقعیت جنگ، مظلومیت مردم، رنج خانواده‌ها و ابعاد انسانی این نبرد را به جامعه و افکار عمومی جهان منتقل کند. هنوز هم عده‌ای تصور می‌کنند آمریکا خیرخواه ملت ایران است؛ در حالی که هنر می‌تواند این واقعیت را آشکار کند.

وی با مقایسه جنگ اخیر با دفاع مقدس افزود: جنگ امروز با جنگ هشت‌ساله تفاوت‌های جدی دارد. این نبرد مقطعی، پیچیده و چندلایه است و برای روایت درست آن باید زمان بیشتری صرف تحقیق، گفت‌وگو و پژوهش شود. به همین دلیل، آثار نمایشی نباید با عجله تولید شوند.

فیلمنامه‌نویس «صیاد» تأکید کرد: یک فیلمساز باید فراتر از ظاهر حوادث برود و انگیزه‌ها، پشت‌پرده‌ها و روایت‌های ناگفته را کشف کند؛ اینکه چه چیزی مردم را هر شب به خیابان می‌کشاند و چه عواملی آنان را به ایستادگی و مقاومت وادار می‌کند، موضوعاتی هستند که تنها با پژوهش و شناخت عمیق قابل روایت خواهند بود.

تراب‌نژاد همچنین نقش شخصی هنرمندان را در این شرایط مهم دانست و گفت: حضور چهره‌هایی مانند ابراهیم حاتمی‌کیا، مسعود فراستی و دیگر هنرمندانی که با وجود هزینه‌های شخصی در کنار مردم ایستادند، به اندازه آثارشان اثرگذار است و مردم میان هنرمندانی که برای باورهای خود هزینه می‌دهند و کسانی که سکوت می‌کنند، تفاوت قائل می‌شوند.

وی در پایان با اشاره به واکنش هنرمندان نسبت به شهادت رهبر شهید اظهار کرد: به باور من، حق مطلب درباره این حادثه بزرگ ادا نشد. هرچند برخی هنرمندان با وجود اختلاف‌نظرهای سیاسی، صادقانه نسبت به این واقعه ابراز تأسف کردند، اما بسیاری نیز سکوت اختیار کردند و همین رفتارها باعث شد تفاوت میان هنرمندان ریشه‌دار و کسانی که حاضر نیستند برای کشور و مردمشان هزینه بدهند، بیش از گذشته آشکار شود.